Việt Nam có đường bờ biển dài 3.260 km và vùng đặc quyền kinh tế rộng trên 1 triệu km² với nguồn tài nguyên sinh vật biển khá phong phú. Trong thời gian qua các địa phương đã có nhiều nỗ lực tăng cường quản lý nguồn lợi thủy sản, công tác quản lý tàu thuyền, phòng chống thiên tai trên biển đã có nhiều chuyển biến tích cực.

Tuy vậy, những năm gần đây nguồn lợi thủy sản ven bờ có dấu hiệu suy giảm, số lượng tàu hoạt động gần bờ tăng nhanh, tình trạng sử dụng các ngư cụ, phương pháp khai thác mang tính hủy diệt tồn tại ở nhiều nơi. Mặt khác, số vụ tàu cá ngư dân vi phạm vùng biển các nước bị bắt giữ, xử phạt xảy ra với số lượng lớn, rất phức tạp. Theo Chỉ thị số 2631/CT-BNN-TCTS thì cần tập trung thực hiện một số nội dung sau:

Để chấn chỉnh công tác quản lý và tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát, giám sát hoạt động nghề cá trên biển, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành Chỉ thị số 2631/CT-BNN-TCTS ngày 13 tháng 9 năm 2011 về việc tăng cường quản lý hoạt động nghề cá trên biển. Theo đó đề nghị các tỉnh, thành phố ven biển tập trung thực hiện các công việc sau:

Tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm về khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Thành lập lực lượng liên ngành đồng loạt ra quân kiểm tra, kiểm soát và xử lý nghiêm các hoạt động sai vùng, vi phạm các quy định về ngư cụ khai thác, sử dụng nguồn sáng có công suất vượt quá quy định, khai thác thủy sản ở các vùng cấm, đối tượng cấm và các hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp khác. Đặc biệt xử lý nghiêm các trường hợp sử dụng chất nổ, xung điện, chất độc để khai thác thủy sản theo yêu cầu của Chỉ thị 01/1998/CT-TTg ngày 02/01/1998; Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, xử phạt ở mức cao nhất theo Nghị định số 31/2010/NĐ-CP ngày 29/3/2010 của Chính phủ.

Các cơ quan chức năng có liên quan tăng cường ngăn chặn ngay và xử lý nghiêm các chủ tàu, thuyền trưởng, doanh nghiệp đóng trên địa bàn tỉnh, thành phố tổ chức cho tàu cá đi khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài; đồng thời xử lý nghiêm các tàu cá nước ngoài vào hoạt động và thu mua sản phẩm thủy sản bất hợp pháp trên các vùng biển của Việt Nam.

Tăng cường kiểm tra, rà soát chấn chỉnh toàn bộ công tác đăng ký, đăng kiểm; Rà soát, kiểm tra và có biện pháp đảm bảo đủ trang bị thông tin tàu cá theo quy định, đồng thời đảm bảo tàu cá có đủ điều kiện an toàn kỹ thuật và thiết bị thông tin mới được xuất bến hoạt động khai thác hải sản trên biển; công tác đào tạo thuyền trưởng, máy trưởng và đào tạo nghề cho ngư dân cần phải được quan tâm.

Xử lý nghiêm các chủ tàu vi phạm các quy định về đăng ký, đăng kiểm và trang bị phương tiện thông tin liên lạc theo quy định; các cá nhân, đơn vị quản lý nhà nước lợi dụng chức vụ, quyền hạn tự đặt ra quy định trái phép gây khó khăn và thiệt hại cho ngư dân và doanh nghiệp.

Các cơ quan chuyên ngành tổ chức sản xuất trên biển theo mô hình tổ, đội sản xuất và mô hình đồng quản lý, hướng dẫn ngư dân đi khai thác thủy sản xa bờ tổ chức theo mô hình tổ, đội trên biển; hỗ trợ ngư dân xây dựng quy chế hoạt động của tổ và phương tiện để bảo đảm tổ hoạt động có hiệu quả thiết thực. Chủ động ban hành cơ chế, chính sách hỗ trợ ngư dân tham gia khai thác theo mô hình tổ, đội, đồng quản lý trong phạm vi của tỉnh, thành phố.

Phát triển mô hình quản lý nguồn lợi thủy sản ven bờ dựa vào cộng đồng, khuyến khích cộng đồng và ngư dân cùng tham gia bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Giao mặt nước ven bờ cho chính quyền cấp huyện, cấp xã tổ chức quản lý khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản theo hình thức cộng đồng và chính quyền cùng quản lý./.

CHI CỤC KT&BVNLTS